Insulinooporność: Mechanizm, Objawy i Diagnostyka
Treść
- Definicja i mechanizm: Insulinooporność to stan zmniejszenia wrażliwości komórek na działanie insuliny. W normalnych warunkach spożycie węglowodanów podnosi poziom glukozy we krwi, co stymuluje trzustkę do wydzielania insuliny. Przy nadmiernym spożyciu węglowodanów, braku aktywności fizycznej i nadwadze komórki przestają reagować na insulinę. Trzustka kompensuje to, wydzielając coraz więcej insuliny (hiperinsulinemia), co prowadzi do utrzymującej się hiperglikemii.
- Postęp choroby: Proces ten jest etapem przedcukrzycowym. W zaawansowanej cukrzycy dochodzi do wyczerpania trzustki i zaburzeń wydzielania insuliny, co utrzymuje wysoki poziom glukozy.
- Skutki systemowe: Zaburzenia metaboliczne i hormonalne prowadzą do uszkodzenia ścian naczyń krwionośnych oraz uszkodzenia osłonek mielinowych nerwów (neuropatia).
- Czynniki ryzyka:
- Nadmierna masa ciała (otyłość) jest uznawana za najważniejszy czynnik ryzyka, ale nie jest jedynym.
- Osoby szczupłe również mogą być narażone.
- Inne czynniki: dieta bogata w cukier, brak regularnej aktywności fizycznej, stosowanie leków steroidowych, nadczynność tarczycy.
- Objawy kliniczne:
- Wzrost masy ciała i problemy z odchudzaniem.
- Kumulowanie tkanki tłuszczowej w okolicy brzucha.
- Wzmożony apetyt na słodycze.
- Zmęczenie i senność nasilające się po posiłku.
- Bóle głowy, problemy z koncentracją, zaburzenia snu, nadciśnienie.
- Diagnostyka:
- Objawy są tylko wskazówką; potwierdzenie wymaga badań.
- Kluczowe testy: krzywa insulinowa, krzywa cukrowa po obciążeniu 75 g glukozy, wskaźnik HOMA-IR.
- Interpretacja wyników należy do lekarza rodzinnego.
Powiązane