Objawy i mechanizmy chorób sercowo-naczyniowych
Treść
Ból w klatce piersiowej (dławica piersiowa/zawał):
- Silny, rozpierający ból w okolicach mostka.
- Ból promieniuje do lewego ramienia, pleców, dłoni, szyi lub żuchwy.
- Wrażenie ucisku (jak „słoń” na klatce piersiowej).
- Ból nie ustępuje po 20 minutach lub się nasila.
- Mechanizm: niedokrwienie mięśnia sercowego (brak tlenu i krwi).
- Różnica z nerwicą: ból przy nerwicy często nie jest związany z wysiłkiem fizycznym, podczas gdy przy chorobie wieńcowej nasila się przy wysiłku.
Zaburzenia rytmu serca (arytmia):
- Wrażenie „gubienia rytmu”, wyrywania się serca z klatki piersiowej.
- Tętno przyspieszone lub spowolnione.
- Mechanizm: nadciśnienie tętnicze, choroba wieńcowa, niewydolność serca.
- Normy: prawidłowe tętno w spoczynku to 60–100 uderzeń na minutę.
- Przerwy między uderzeniami powinny być równe; odstępstwa utrzymujące się długo wymagają konsultacji kardiologicznej.
Duszność (objaw niewydolności serca):
- Początkowo pojawia się tylko przy wysiłku, z czasem przy każdym wysiłku (spacer, toaleta, posiłek).
- Duszność nocna: konieczność spania na wysoko ułożonych poduszkach (zastój płynu w płucach).
- Mechanizm: niewydolność serca powoduje zastoje krwionośne i obrzęki płuc.
Obrzęki nóg (niewydolność serca):
- Początkowo płyn gromadzi się wokół kostek (trudność z założeniem butów).
- Z czasem obrzęk wchodzi wyżej (podudzia).
- Obrzęk przy niewydolności serca zwykle dotyczy obu kończyn.
- Mechanizm: serce nie pompuje efektywnie, co prowadzi do zastoju płynów w tkankach.
Obrzęk brzucha (wodobrzusze):
- Uporczywe wzdęcia, uczucie pełności, wzrost obwodu talii bez zmiany diety.
- Wzrost masy ciała przy tej samej diecie.
- Mechanizm: zastoje krwionośne prowadzące do gromadzenia się płynu w jamie brzusznej.
- Uwaga: może też wynikać z chorób wątroby.
Kacheksja sercowa (szybka utrata masy ciała):
- Spadek masy ciała wynikający głównie z utraty masy mięśniowej.
- Mechanizm: stany zapalne, brak apetytu, zaburzenia wchłaniania, ograniczona aktywność fizyczna.
- Serce jest „wyniszczone” przez przewlekłą niewydolność.
Przewlekłe zmęczenie:
- Ekstremalne wyczerpanie utrudniające codzienne funkcjonowanie.
- Mechanizm: serce nie dostarcza wystarczającej ilości tlenu i składników odżywczych do narządów.
- Towarzyszy przewlekłej niewydolności serca, chorobie wieńcowej i nadciśnieniu.
Zawroty głowy i omdlenia:
- Mechanizm: niedokrwienie mózgu (brak tlenu).
- Może wskazywać na niewydolność serca, ale też na nadciśnienie, arytmię czy niedomykalność zastawek.
Sinica (cyanosis):
- Bladoniebieskie przebarwienia skóry przypominające siniaki.
- Mechanizm: niedokrwienie tkanek, często przy niewydolności mięśnia sercowego, chorobach zastawek czy wrodzonych wadach serca.
Zmiany na paznokciach:
- Ciemne plamy pod paznokciami mogą wskazywać na stan zapalny wsierdzia (zapalenie wsierdzia).
Powiązane
- choroba-wiencowa
- niewydolnosc-serca
- arytmia
- zawal-serca
- dlawica-piersiowa
- nadcisnienie-tetnicze
- zapalenie-wsierdzia
- kacheksja
- sinica
- nerwica-serca